Hoe herkennen we een melanoom op tijd?

Expertartikelen | 9873 keer bekeken
Hoe herkennen we een melanoom op tijd?

Elk jaar krijgt ruim 5.000 mensen in Nederland de diagnose melanoom te horen. Dit aantal stijgt al jaren. 1 op de 6 Nederlanders krijgt te maken met huidkanker. Jaarlijks overlijden ongeveer 800 mensen aan de gevolgen van een melanoom. Een screening en tijdig ontdekken van een melanoom is daarom van levensbelang.

Melanoom is de meest agressieve en dodelijke vorm van huidkanker, die ontstaat in de melanocyten (pigmentcellen) van een moedervlek. Omdat een melanoom snel metastaseert (groeit) zien we een melanoom weleens over het hoofd. Als een melanocyt in een moedervlek ongeremd gaat delen, dan verandert de moedervlek van uiterlijk; hij is onrustig. Wanneer een moedervlek ‘onrustig’ wordt, dit wil zeggen dat deze is verdikt, donkerder van kleur is of juist lichter of meer gevlekt wordt, een grillige grens krijgt, gaat bloeden, jeukt of pijn doet, is het belangrijk dat we de cliënt doorsturen naar de huisarts. 

We kunnen de volgende ABCD-methode gebruiken om een melanoom te herkennen:

- Asymmetrie: de vlek heeft niet aan beide kanten dezelfde vorm.
- Borders (randen): de vlek heeft een vage, soms aflopende rand.

- Colour (kleur): de vlek bestaat uit verschillende kleuren (bruin, zwart, rood en wit).

- Diameter: de plek is een stuk groter dan een normale moedervlek (de regel is een diameter van meer dan 6 millimeter).

In tegenstelling tot andere vormen van huidkanker, komen melanomen relatief vaak voor bij mensen vanaf een jaar of 40. Bij vrouwen wat vaker dan bij mannen. Melanomen kunnen overal zitten maar hebben wel voorkeurslokalisaties. Bij vrouwen komen melanomen vooral voor op de benen en bij mannen vooral op de rug. Maar melanomen kunnen ook voorkomen op armen, in het hoofd-/halsgebied en op delen die nooit in de zon komen zoals voetzolen, handpalmen en slijmvliezen. 

Er zijn verschillende vormen van melanoom te onderscheiden:

Melanoma in situ
Dit is nog geen melanoom, maar een voorstadium ervan. De kankercellen bevinden zich hierbij nog aan de oppervlakte van de huid en zijn nog niet in de diepere lagen gegroeid. In situ betekent op de plaats, het is dus niet verspreid.

Oppervlakkig spreidend melanoom
De meeste melanomen vallen onder deze categorie. Deze melanomen zijn vaak aardig groot en groeien meestal niet diep in de huid (superficieel).

Lentigo maligna melanoom
Dit soort melanoom ontstaat meestal bij ouderen, op plekken die vaak in de zon komen, zoals op de wang. Een lentigo maligna melanoom ontstaat uit een lentigo (pigmentvlek, levervlek of ouderdomsvlek). Het is een egaal lichtbruin of donkerbruin gekleurde vlek. Op oudere leeftijd komen heel vaak lentigo solaris voor in het gezicht. Deze ontstaan na vele jaren zon. Maar niet elke bruine vlek is of wordt een lentigo maligna melanoom. Ontstaan er kwaadaardige cellen in een lentigo, dan heet het een lentigo maligna. Het verschil met een gewoon lentigo is te zien doordat het niet egaal gekleurd en grillig van vorm is. De cellen van een lentigo maligna groeien oppervlakkig, op de huid. Gaan de cellen de huid ingroeien, invaseren, dat is het een lentigo maligna melanoom. 

Nodulair melanoom
Bij dit type melanoom is er een ophoping van cellen, zoals bij een tumor. Het ziet eruit als een donkergrijs of donkerblauw ‘bobbeltje’ in de moedervlek.

Acrolentigineus melanoom
Dit type melanoom komt voor aan de acra (uiteinden) van het lichaam. Vooral op de handpalm, voetzool en onder de nagels. Het is zeldzaam in Nederland.


Wees dus altijd alert op veranderingen in moedervlekken en pigmentaties. Wanneer je het niet vertrouwt stuur een cliënt naar de huisarts. De Stichting Melanoom heeft een app Huidmonitor gemaakt om vlekjes en plekjes op je huid eenvoudig te checken. Deze kunnen we ook inschakelen wanneer we het niet vertrouwen. 

Aanmelden nieuwsbrief

Op de hoogte blijven van het laatste beautynieuws, trends en aanbiedingen? Schrijf je dan in voor de nieuwsbrief

Deel dit artikel

Reacties (0)

Reageren